Inzicht – Insight

brede-uitsnede-web
Totaal-inzicht-2-web
binnenkantschotels
Image 1 of 3

2013, hout, polystyreen, videoprojectie

medium-inzicht-1-web

brede-uitsnede-webTotaal-inzicht-2-webmedium-inzichtbinnenkantschotels

In 2013 werd ik gevraagd om een video-installatie voor het Torentje in Almelo te maken. Eind 2013 exposeerde ik in deze half glazen toren de videoinstallatie ‘Inzicht’. Zichtbaar voor passerende voetgangers en andere weggebruikers.

Toen ik ging nadenken over wat ik zou gaan maken voor deze bijzondere plek, begon ik te mijmeren over torens en de hoogte die de expositieruimte kenmerkt. Ik ontdekte toen ook op internet een schilderij van Pyke Koch, een magisch realist. Op dit schilderij zie je een jonge vrouw, ze ligt te slapen in een diep-groen heuvelachtig landschap. In de verte, tussen de heuvels, staat een hoge zendmast met grote schotelantennes. Als een hulpmiddel van haar dromen, lijkt het bijna alsof de mast uit haar lichaam omhoog steekt en over de heuvels heen wil kijken, om haar een verder bereik te geven naar de plekken die ze fysiek nooit betreden kan.

Ik moest toen denken aan mijn toetsenbord en mijn computerscherm en wat ik hiermee al heb gezien en ervaren. Ontastbare beelden en ervaringen, die soms best intens kunnen zijn, vervangen fysieke gebeurtenissen. Grote virtuele krachten, zoals radiogolven, zoals geldstromen, straling en virtuele werelden, beïnvloeden mijn leefwereld. Informatie stromen, lijken soms door me heen te zweven, als ontastbare wolkjes. Ze worden bij me gebracht via hoge zendmasten en gefundeerde constructies. Stukjes geometrie, orde en rechtlijnigheid, die lijken te compenseren voor de wirwar van het web. Ze kunnen me een vrij uitzicht geven op de wereld.

Ik dacht aan het torentje en vroeg me af: Waarom hou ik toch zo van een uitzicht vanaf een hoge toren of een berg? Geeft het me de illusie te zijn ontsnapt aan het gevoel een speelbal te zijn? Een klein onderdeeltje temidden van een complexe, snel veranderende wereld? Zou een hoog punt, waar rust heerst en ik alleen nog afgeleid zou kunnen worden door een zuchtje wind, een vogel of een wolkenflard, mij misschien een gevoel kunnen geven even boven alles uit te stijgen? Om alles eens rustig te overzien, zodat ik me verbonden kan voelen met de wereld die voor me uitstrekt?

Vanuit de ruimte zijn onze kunstmatige structuren en stromen van licht te zien in het donker. Onze systemen worden steeds transparanter, door ruimtevaart en internet. Maar slechts kleine stukjes lijken een kort ogenblik door mijzelf aanschouwd. Ik ervaar de grilligheid van de onderliggende verhoudingen tussen landen en tussen mensen, die via informatiestromen gelegd worden. Mijn blik en houvast hierop, verandert en vervaagt door het continue stromen van de tijd. Als ik het totaalbeeld zou kunnen zien, van al die verbindingen, dan zal dat vast overdonderend zijn, van grote schoonheid, maar ook beangstigend. De door mensen gemaakte verbindingen lijken zo krachtig, maar zijn misschien ook zo kwetsbaar.

Ik zie ons landschap voor me, vol met zendmasten. Ik wil er, net als velen anderen, zo graag via het toetsenbord in omhoog klimmen, op zoek naar nieuwe werelden en inzichten. En om mijzelf verbonden te voelen met anderen, vanuit mijn eigen huisje.

Maar, hoe langer en meer ik verblijf op die grote, virtuele hoogte, hoe meer ik me afvraag of ik nog de kleine dingen dicht om me heen blijf zien. Zoals de dansende vliegjes in het licht van de zon in het najaar, hoe het vachtje aanvoelt van mijn kat op schoot, de aandacht voor een passant op straat die me wat zou willen vragen, of hoe het spinnetje een web aan het weven is voor mijn keukenraam.

Toen ik het schilderij van het slapende meisje van Pyke Koch zag, wist ik wat ik zou gaan bouwen voor het torentje. Een bouwsel, dat nu wordt omsloten door een oude, hoge toren.

In dit kunstwerk zijn kunstmatige structuren aanwezig, normaal vaak onzichtbaar als het gaat om digitale informatie, maar ze zijn hier gestold, ze staan in de ruimte. Je blik kan tussen de rechte belijning omhoog dwalen, als in een digitaal woud. De lichtbeelden, die ik ontleent heb aan de natuur, zijn niet tastbaar en enkel te zien omdat het licht wordt opgevangen. Zowel het kunstmatige, als het natuurlijke zijn in mijn werk aanwezig. Maar ze zijn hier beiden in hun tegengestelde materie. En ze zijn daarom…  niet werkelijk.